Omuz Protezi Nedir?
Omuz protezi, omuz eklemindeki hasarlı dokuların yerine yerleştirilen bir tür yapay eklemdir. Omuz protezi cerrahisi, omuz eklemindeki dejeneratif hastalıklar, kırıklar, romatoid artrit gibi inflamatuar durumlar veya ciddi omuz yaralanmaları sonucunda oluşan ağrı veya fonksiyon kaybı durumlarında kullanılabilir.
Omuz Protezi Ameliyatı Neden Yapılır?
Omuz eklemi dejeneratif hastalıkları (osteoartrit), romatoid artrit veya diğer inflamatuar durumlar, omuz kırıkları veya ciddi omuz yaralanmaları, omuzun stabilitesini ve işlevselliğini olumsuz etkileyen onarılamayacak kas yırtıkları durumlarında omuz protezi uygulanabilir.
Omuz Protezi Çeşitleri Nelerdir?
Omuz protezi çeşitleri genellikle kullanılan malzemelere ve eklemdeki hasarın türüne göre farklılık gösterir. Sıklıkla 3 farklı protez kullanılmaktadır.
Total Omuz Protezi: Total omuz protezi, omuz eklemini oluşturan tüm eklem yüzeylerinin değiştirilmesini içerir.
Hemiartroplasti (Kısmi Protez): Hemiartroplasti, sadece omuz eklemini oluşturan kol kemiğinin (humerus) baş kısmının değiştirilmesini içerir.
Reverse Shoulder Protezi (Ters Omuz Protezi): Reverse shoulder protezi, geleneksel omuz protezinden farklı olarak omuz eklemindeki humerus başı ve glenoid kısmının rollerini tersine çevirir. Bu protez, omuzda rotator manşet yırtığı gibi sorunlar olduğunda veya omuz ekleminin diğer yapısal sorunları nedeniyle geleneksel protezlerin etkili olmadığı durumlarda kullanılır. Bu tip protez, omuzun stabilitesini artırarak daha iyi bir hareket aralığı sağlayabilir.
Omuz Protezi Ameliyatı Nasıl Yapılır?
Ameliyat öncesinde, hasta anestezi açısından değerlendirilir. Genellikle omuz protezi ameliyatlarında genel anestezi tercih edilir, ancak bazı durumlarda bölgesel anestezi de kullanılabilir. Steril boyama ve örtünme sonrasında yapılan bir kesi sonrası komşu damar ve sinirler korunarak omuz eklemine erişilir. Hasarlı dokular çıkarılır ve protezin yerleştirileceği alan hazırlanır. Sonrasında metal ve plastik yapıda parçalardan oluşan protez, uygun eklem hareket açıklığı ve stabilite sağlanacak şekilde yerleştirilir.
Omuz Protezi Ameliyatından Sonra İyileşme Süreci Nasıldır?
Ameliyat sonrası hastalar genellikle birkaç gün hastanede kalır. Hastalar genellikle ağrı kesicilerle rahatlatılır. Ağrı yönetimi planı, hastanın bireysel ihtiyaçlarına ve ameliyat sonrası dönemdeki ağrı seviyesine göre ayarlanır. Fizyoterapi, omuzun hareketliliğini yeniden kazanmak, kasları güçlendirmek ve ameliyat sonrası komplikasyonları önlemek için önemlidir. Omuz protezi ameliyatından sonra, omuzun iyileşme süreci zaman alabilir. İyileşme hızı genellikle hastanın genel sağlık durumuna, ameliyat öncesi omuz durumuna ve ameliyatın kapsamına bağlı olarak değişir. Birçok hasta, ameliyat sonrası birkaç hafta içinde günlük aktivitelere dönebilir, ancak tam iyileşme ve omuzun gücünün tam olarak geri kazanılması birkaç ay sürebilir. Ameliyat sonrası dönemde, hastanın düzenli olarak doktor kontrollerine gitmesi önemlidir.
Omuz Protezinin Dayanıklılık Süresi Nedir?
Modern omuz protezlerinde kullanılan malzemelerin ve cerrahi tekniklerin gelişmesiyle birlikte, protezlerin dayanıklılığı yani sağ kalımı artmıştır. Tipik olarak, omuz protezlerinin 10 ila 20 yıl veya daha uzun süre sağ kalımı beklenir. Ancak, bu sağ kalım süresi hastanın yaşam tarzına, fiziksel aktivitelerine, protezin türüne ve kullanılan malzemelere bağlı olarak değişebilir.
